In de psychologie onderscheiden we vier hoofdstijlen. De meeste ouders zijn een mix, maar eentje voert vaak de boventoon.
Dit type opvoeding legt de nadruk op regels en gehoorzaamheid. Ouders stellen hoge eisen aan hun kinderen, maar tonen vaak minder warmte. Deze stijl kan voor een kind duidelijkheid bieden, maar te veel strengheid kan ten koste gaan van de emotionele band met je kind.
“Omdat ik het zeg.” Je houdt van regels, structuur en gehoorzaamheid.
Kracht: Duidelijkheid. Je kind weet precies waar het aan toe is.
Valkuil: Kan te streng zijn. Weinig ruimte voor de emoties of mening van het kind, wat kan leiden tot strijd of stiekem gedrag.
Ouders die permissief opvoeden, zijn vaak heel warm en liefdevol, maar stellen weinig eisen of grenzen. Kinderen krijgen veel vrijheid, maar kunnen hierdoor moeite hebben met het aanvaarden van regels en structuur.
“Ach, laat maar even.” Je bent warm, liefdevol en stelt weinig eisen. Je wilt confrontaties vermijden.
Kracht: Geweldige emotionele band en creativiteit.
Valkuil: Gebrek aan grenzen. Kinderen kunnen onzeker worden of ‘over je heen lopen’ omdat ze leiding missen.
Dit is een evenwichtige stijl waarbij ouders duidelijke grenzen stellen, maar ook veel warmte en steun geven. Ouders luisteren naar hun kinderen en houden rekening met hun gevoelens, maar blijven toch consequent in hun verwachtingen.
“Ik begrijp dat je boos bent, maar we slaan niet.” Dit wordt vaak gezien als de ‘gouden standaard’. Je biedt warmte én duidelijke grenzen.
Kracht: Kinderen ontwikkelen zelfvertrouwen en zelfstandigheid.
Valkuil: Kost veel energie en geduld (en dat hebben we niet altijd).
Bij deze stijl krijgen kinderen weinig aandacht of begeleiding. Deze stijl komt vaak voor bij ouders die door stress of andere problemen niet in staat zijn betrokken te zijn bij de opvoeding van hun kind.
Je bent weinig betrokken en stelt weinig eisen. Vaak door stress of eigen problemen.
Let op: Heb je deze stijl? Dan is het goed om hulp te zoeken om de verbinding met je kind te herstellen.
Nee. Niemand is 100% democratisch als hij zelf doodmoe is en de peuter een driftbui heeft in de supermarkt. Dat is menselijk. Het gaat om bewustwording.
Als je merkt dat je uit frustratie te autoritair wordt, of uit vermoeidheid te toegeeflijk, kun je bijsturen.
Bij Opvoeden met Leen leer ik je hoe je van stijl kunt wisselen op basis van wat je kind op dát moment nodig heeft. Soms moet je streng zijn (veiligheid), soms moet je loslaten (autonomie).
Kan mijn opvoedingsstijl veranderen?
Absoluut. Opvoeden is een vaardigheid. Je kunt leren om duidelijker grenzen te stellen zonder boos te worden, of juist leren om meer los te laten.
Wat als mijn partner een heel andere stijl heeft?
Dit komt heel vaak voor en zorgt voor verwarring bij het kind (“Bij papa mag het wel!”). Het is belangrijk om hier samen één lijn in te trekken, of elkaars aanpak te respecteren zonder elkaar af te vallen waar het kind bij is.
